तीन दशकको प्रतीक्षापछि अन्तिम चरणमा राष्ट्रिय प्रहरी प्रशिक्षण प्रतिष्ठान
दलिनचोकको उकालो चढ्दै जाँदा अहिले ठूलो निर्माणस्थल देखिन्छ । केही वर्षअघिसम्म खेतबारी र खुला जमिन रहेको यो क्षेत्र अब नेपाल प्रहरीको इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो प्रशिक्षण केन्द्रका रूपमा रूपान्तरण हुँदैछ ।
नेपाल प्रहरीको राष्ट्रिय प्रहरी प्रशिक्षण प्रतिष्ठान निर्माणको काम अहिले अन्तिम चरणमा पुगेको छ । राष्ट्रिय गौरवको आयोजनाका रूपमा अघि बढाइएको यो परियोजनाको करिब ८७ प्रतिशत भौतिक प्रगति सम्पन्न भइसकेको अधिकारीहरू बताउँछन् ।
यो केवल भवन निर्माणको परियोजना मात्र होइन । सुरक्षा प्रणालीलाई आधुनिक बनाउने, प्रहरी प्रशिक्षणलाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा पुर्याउने र नेपाल–भारत सहकार्यको एउटा प्रतीकका रूपमा पनि यसलाई हेरिएको छ ।
२०५२ सालदेखि सुरु भएको यात्रा
प्रतिष्ठान निर्माणको अवधारणा नयाँ होइन । भारत सरकारसँग सहकार्यको सहमति भएपछि २०५२ सालदेखि आवश्यक जग्गा अधिग्रहणको प्रक्रिया सुरु गरिएको थियो ।
तर प्रशासनिक प्रक्रिया, प्राविधिक तयारी र विभिन्न चरण पार गर्दै वास्तविक निर्माण सुरु हुन भने लामो समय लाग्यो । पछिल्ला चार वर्षयता निर्माण कार्य तीव्र रूपमा अघि बढाइएको छ ।
परियोजनाअन्तर्गत अहिले अधिकांश भवन निर्माण सकिएको छ । बाँकी रहेका काम मुख्यतः इलेक्ट्रिकल र मेकानिकल प्रणाली जडानसँग सम्बन्धित छन् ।
प्रतिष्ठान क्षेत्रमा ४८ वटा भवन निर्माण भइरहेका छन् । ती भवनमा तालिम हल, प्रशासनिक ब्लक, आवास, खेल तथा शारीरिक अभ्यासका संरचना लगायतका सुविधा समावेश छन् ।
“मुख्य संरचना समयमै तयार हुन्छ”
प्रतिष्ठानका कार्यकारी निर्देशक सिद्धिविक्रम शाहका अनुसार निर्माणको अन्तिम चरणमा अहिले “फिनिसिङ” को काम भइरहेको छ ।
उहाँले मुख्य भवनहरू निर्धारित समयभित्र तयार हुने अपेक्षा व्यक्त गर्नुभयो ।
“प्रतिष्ठानका लागि ४८ वटा भवन रहेका छन् । सबै काम पूर्ण रूपमा नसकिए पनि मुख्य संरचनाको काम समयमै सम्पन्न हुने अपेक्षा गरेका छौँ,” उहाँले भन्नुभयो ।
उहाँका अनुसार प्रारम्भिक डिजाइनअनुसार काम सुरु गर्दा जमिनको माटो अपेक्षाभन्दा फरक प्रकृतिको भेटिएकाले निर्माणमा ढिलाइ भएको थियो । त्यसपछि संरचनागत डिजाइनमा केही समायोजन गर्नुपरेको थियो ।
पटक–पटक थपियो म्याद
निर्माण कम्पनीसँग भएको प्रारम्भिक सम्झौताअनुसार सन् २०२५ जुलाई १२ भित्र सम्पूर्ण संरचना तयार गरी हस्तान्तरण गरिनुपर्ने थियो ।
तर निर्धारित समयभित्र काम सम्पन्न हुन नसकेपछि तीन पटक म्याद थप गरिएको छ । पछिल्लो पटक थपिएको समयसीमाअनुसार आगामी भदौ १५ गतेभित्र परियोजना नेपाल सरकारलाई हस्तान्तरण गर्नुपर्ने छ ।
निर्माण कार्य भारत सरकारका तर्फबाट Central Public Works Department (सिपिडब्लुडी) ले परियोजना परामर्शदाताका रूपमा समन्वय गर्दै आएको छ ।
१० अर्बभन्दा बढीको भारतीय अनुदान
प्रतिष्ठान निर्माणका लागि भारत सरकारले १० अर्ब एक करोड ५१ लाख एक रुपैयाँ बराबरको अनुदान सहयोग उपलब्ध गराएको छ ।
नेपालमा भारतीय सहयोगमा बनेका पूर्वाधार परियोजनामध्ये यो ठूलो सुरक्षा–सम्बन्धी परियोजनामध्ये एक मानिन्छ ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार आधुनिक तालिम पूर्वाधारले भविष्यमा नेपाल प्रहरीको क्षमता अभिवृद्धिमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्छ । साइबर अपराध, विपद् व्यवस्थापन, भीड नियन्त्रणदेखि अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति मिसनसम्मका तालिम एउटै परिसरमा सञ्चालन गर्न सकिने अपेक्षा गरिएको छ ।
तपाईको प्रतिक्रिया